Astor Piazzolla
Astor Piazzolla
Siła, żywiołowość i smutek argentyńskiego tanga.
Koncert Aconcagua na bandoneon i orkiestrę.
Autor: Marianna Dąbek
Astor Piazzolla urodził się 11 marca 1921 r. w Mar del Plata, zmarł 7 lipca 1992 r. w Buenos Aires.
Gry na bandoneonie uczył się u Andresa D’Aquili, fortepian studiował u Beli Wildy oraz Raula Spivaka, zaś kompozycję u Alberto Ginastery.
Życie Astora Piazzolli związane było z tangiem, choć na jego drodze twórczej zdarzały się momenty zawahania, kiedy sądził, że to muzyka współczesna jest jego powołaniem. Na drogę tanga z powrotem naprowadziła Piazzollę Nadia Boulanger podczas studiów kompozytorskich, które odbywał pod jej kierunkiem w Paryżu w latach pięćdziesiątych. „Pomogła mi odnaleźć siebie” – mówił po latach.
Nuevo Tango Piazzolli wywoływało kontrowersje, a atmosfera pełna niechęci i oburzenia w Argentynie ze strony „tangueri” – zwolenników tradycyjnej formy tanga, towarzyszyła genialnemu bandoneoniście i kompozytorowi w wielu momentach jego kariery artystycznej. Proponowane przez niego nowe muzyczne ramy dla tanga nie przekonywały tych wszystkich, którzy zasłuchani byli w jego tradycyjną formę.Mimo tych trudności Piazzolla osiągnął sukces, a jego twórczość została zrozumiana, doceniona i cieszy się wciąż ogromną popularnością na całym świecie.
Na czym polega nowatorstwo kompozycji Astora Piazzolli?Wpływ dawnych form na wizerunek nowego tanga jest w twórczości Piazzolli bardzo wyraźny i często zdarza się, iż są one swego rodzaju ramą dla jego kompozycji. Przykładem mogą być tanga w formie fugi bądź z elementami fugi (np. utwór Fuga y Misterio), gdzie temat nosi wszelkie cechy argentyńskiego tańca. Genialna jest w dziełach Piazzolli praca kontrapunktyczna oparta oczywiście na materiale tanga. Można powiedzieć, że w ten sposób oddaje on hołd J. S. Bachowi, którego dzieła kochał zawsze i często do nich powracał.Innymi kompozytorami, którzy wywarli ogromny wpływ na muzyczny rozwój Piazzolli byli także m.in. Bela Bartok i Igor Strawiński.
Dorobek kompozytorski Astora Piazzolli obejmuje doprawdy kolosalną ilość dzieł. Rozmaite źródła podają różne liczby, jednak prawdopodobnie utworów tych jest około tysiąca. Oczywiście najwięcej dzieł stworzył Piazzolla na bandoneon z towarzyszeniem innych instrumentów.
Pięknym i niezwykle przejmującym utworem stanowiącym przykład dzieła orkiestrowego w twórczości Astora Piazzolli jest Koncert "Aconcagua” na bandoneon i orkiestrę, którego nazwa pochodzi od najwyższego szczytu Cordilleros de los Andes. Mistrzowsko zinstrumentowany i ukształtowany dramaturgicznie Koncert składa się z trzech części: Allegro marcato, Moderato i Presto. Wyjątkowego kolorytu i siły wyrazu dodają wprowadzone dodatkowo i wyszczególnione w składzie orkiestry instrumenty: harfa, fortepian i perkusja. Charakterystyczna dla tego utworu jest szczególna ognista żywiołowość części skrajnych, a w formie budowa segmentowa przy jednoczesnej bardzo bogatej pracy kontrapunktycznej.Wciąż obecne kontrasty napięciowe i wyrazowe pomiędzy częściami i w ich obrębie układają się w bardzo interesująco i logicznie ukształtowaną mozaikę nastrojów.
Początkowe segmenty części pierwszej ułożone są naprzemiennie: tutti orkiestry i zaraz potem segment z partią bandoneonu na pierwszym planie.Tworzą one pierwszy duży segment, który pełni funkcję ekspozycyjną – wprowadza w akcję, w charakter utworu. Po owej dramatycznej, toccatowej, podkreślanej glissandami harfy ekspozycji, następuje recytatywne, quasi improwizacyjne solo bandoneonu (to zarazem jego kadencja) będące łącznikiem do lirycznego ogniwa, które kompozytor umieścił dokładnie po środku pierwszej części koncertu. W jego ramach na dyskretnie odmalowanym przez orkiestrę tle, bandoneon prowadzi śpiewno – recytatywną linię melodyczną. Na koniec, po części lirycznej, powraca początkowe dramatyczne ogniwo.Część druga kompozycji charakterem przypomina kołysankę. Rozpoczyna ją bandoneon solo, z którym kontrapunktują potem skrzypce i wiolonczela na tle ostinatowego akompaniamentu harfy. Pojawia się początkowo melancholijne i spokojne, a potem coraz bardziej dramatyczne tutti orkiestry. Na jego tle bandoneon prowadzi melodię o charakterze recytatywnym, bądź ostinatowym wespół z fortepianem. Ostatnia myśl jest epilogiem – dopowiedzeniem i zakończeniem części. Presto ukazuje ogień, żywiołowość i gwałtownośc tanga, a jego dramatyzm podkreślają glissanda harfy.Ostre, natarczywe brzmienie bandoneonu kontrastuje z długimi dźwiękowymi pasmami orkiestry i ostinatowym, miarowym akompaniamentem fortepianu, bądź pizzicatami smyczków. Pośrodku części kompozytor umieszcza, tak jak to było w części pierwszej, liryczne, recytatywne solo bandoneonu, jednak tym razem rozbrzmiewa ono przy akompaniamencie fortepianu i pizzicatach smyczków. Całość dopełnia ogniwo o ponurym, złowieszczym charakterze i tempie powolnego marsza, którego miarowy krok podkreśla ostinato niskich rejestrów fortepianu z długimi i za każdym razem ostro kończonymi akordami bandoneonu.
W Koncercie Piazzolla osiąga szczyty mistrzostwa zarówno w zakresie instrumentacji, jak i dramaturgii formy, wspaniale oddając żywiołowość tanga oraz jego liryczną, pełną melancholii refleksyjność. Jednocześnie dzięki swej twórczości, kompozytor po raz kolejny wynosi bandoneon na estrady koncertowe świata.
Wybrany dorobek twórczy:
Adiós Nonino (1960)
Tiempo Nuevo (1962)
La Guardia Vieja (1966)
ION Studios (1968)
María de Buenos Aires (1968)
Roma (1972)
Libertango (1974)
Reunión Cumbre (Summit) (1974) with Gerry Mulligan
With Amelita Baltar (1974)
Buenos Aires (1976)
Il Pleut Sur Santiago (1976)
Suite Punta del Este (1982)
Concierto de Nácar (1983)
SWF Rundfunkorchester (1983)
Enrico IV (1984)
Green Studio (1984)
Teatro Nazionale di Milano (1984)
El exilio de Gardel (soundtrack, 1985)
Tango: Zero Hour (1986)
The New Tango (1987) with Gary Burton
Sur (1988)
La camorra (1989)
Hommage a Liege: Concierto para bandoneón y guitarra/Historia del Tango (1988) with Liège Philharmonic Orchestra conducted by Leo Brouwer. The concerto was performed by Piazzolla with Cacho Tirao, the Historia by Guy Lukowski and Marc Grawels.
Bandoneón sinfónico (1990)
The Rough Dancer and the Cyclical Night (Tango apasionado) (1991)
Five Tango Sensations (1991) with Kronos Quartet
Original Tangos from Argentina (1992)
The Central Park Concert 1987 (1994)
Siła, żywiołowość i smutek argentyńskiego tanga.
Koncert Aconcagua na bandoneon i orkiestrę.
Autor: Marianna Dąbek
Astor Piazzolla urodził się 11 marca 1921 r. w Mar del Plata, zmarł 7 lipca 1992 r. w Buenos Aires.
Gry na bandoneonie uczył się u Andresa D’Aquili, fortepian studiował u Beli Wildy oraz Raula Spivaka, zaś kompozycję u Alberto Ginastery.
Życie Astora Piazzolli związane było z tangiem, choć na jego drodze twórczej zdarzały się momenty zawahania, kiedy sądził, że to muzyka współczesna jest jego powołaniem. Na drogę tanga z powrotem naprowadziła Piazzollę Nadia Boulanger podczas studiów kompozytorskich, które odbywał pod jej kierunkiem w Paryżu w latach pięćdziesiątych. „Pomogła mi odnaleźć siebie” – mówił po latach.
Nuevo Tango Piazzolli wywoływało kontrowersje, a atmosfera pełna niechęci i oburzenia w Argentynie ze strony „tangueri” – zwolenników tradycyjnej formy tanga, towarzyszyła genialnemu bandoneoniście i kompozytorowi w wielu momentach jego kariery artystycznej. Proponowane przez niego nowe muzyczne ramy dla tanga nie przekonywały tych wszystkich, którzy zasłuchani byli w jego tradycyjną formę.Mimo tych trudności Piazzolla osiągnął sukces, a jego twórczość została zrozumiana, doceniona i cieszy się wciąż ogromną popularnością na całym świecie.
Na czym polega nowatorstwo kompozycji Astora Piazzolli?Wpływ dawnych form na wizerunek nowego tanga jest w twórczości Piazzolli bardzo wyraźny i często zdarza się, iż są one swego rodzaju ramą dla jego kompozycji. Przykładem mogą być tanga w formie fugi bądź z elementami fugi (np. utwór Fuga y Misterio), gdzie temat nosi wszelkie cechy argentyńskiego tańca. Genialna jest w dziełach Piazzolli praca kontrapunktyczna oparta oczywiście na materiale tanga. Można powiedzieć, że w ten sposób oddaje on hołd J. S. Bachowi, którego dzieła kochał zawsze i często do nich powracał.Innymi kompozytorami, którzy wywarli ogromny wpływ na muzyczny rozwój Piazzolli byli także m.in. Bela Bartok i Igor Strawiński.
Dorobek kompozytorski Astora Piazzolli obejmuje doprawdy kolosalną ilość dzieł. Rozmaite źródła podają różne liczby, jednak prawdopodobnie utworów tych jest około tysiąca. Oczywiście najwięcej dzieł stworzył Piazzolla na bandoneon z towarzyszeniem innych instrumentów.
Pięknym i niezwykle przejmującym utworem stanowiącym przykład dzieła orkiestrowego w twórczości Astora Piazzolli jest Koncert "Aconcagua” na bandoneon i orkiestrę, którego nazwa pochodzi od najwyższego szczytu Cordilleros de los Andes. Mistrzowsko zinstrumentowany i ukształtowany dramaturgicznie Koncert składa się z trzech części: Allegro marcato, Moderato i Presto. Wyjątkowego kolorytu i siły wyrazu dodają wprowadzone dodatkowo i wyszczególnione w składzie orkiestry instrumenty: harfa, fortepian i perkusja. Charakterystyczna dla tego utworu jest szczególna ognista żywiołowość części skrajnych, a w formie budowa segmentowa przy jednoczesnej bardzo bogatej pracy kontrapunktycznej.Wciąż obecne kontrasty napięciowe i wyrazowe pomiędzy częściami i w ich obrębie układają się w bardzo interesująco i logicznie ukształtowaną mozaikę nastrojów.
Początkowe segmenty części pierwszej ułożone są naprzemiennie: tutti orkiestry i zaraz potem segment z partią bandoneonu na pierwszym planie.Tworzą one pierwszy duży segment, który pełni funkcję ekspozycyjną – wprowadza w akcję, w charakter utworu. Po owej dramatycznej, toccatowej, podkreślanej glissandami harfy ekspozycji, następuje recytatywne, quasi improwizacyjne solo bandoneonu (to zarazem jego kadencja) będące łącznikiem do lirycznego ogniwa, które kompozytor umieścił dokładnie po środku pierwszej części koncertu. W jego ramach na dyskretnie odmalowanym przez orkiestrę tle, bandoneon prowadzi śpiewno – recytatywną linię melodyczną. Na koniec, po części lirycznej, powraca początkowe dramatyczne ogniwo.Część druga kompozycji charakterem przypomina kołysankę. Rozpoczyna ją bandoneon solo, z którym kontrapunktują potem skrzypce i wiolonczela na tle ostinatowego akompaniamentu harfy. Pojawia się początkowo melancholijne i spokojne, a potem coraz bardziej dramatyczne tutti orkiestry. Na jego tle bandoneon prowadzi melodię o charakterze recytatywnym, bądź ostinatowym wespół z fortepianem. Ostatnia myśl jest epilogiem – dopowiedzeniem i zakończeniem części. Presto ukazuje ogień, żywiołowość i gwałtownośc tanga, a jego dramatyzm podkreślają glissanda harfy.Ostre, natarczywe brzmienie bandoneonu kontrastuje z długimi dźwiękowymi pasmami orkiestry i ostinatowym, miarowym akompaniamentem fortepianu, bądź pizzicatami smyczków. Pośrodku części kompozytor umieszcza, tak jak to było w części pierwszej, liryczne, recytatywne solo bandoneonu, jednak tym razem rozbrzmiewa ono przy akompaniamencie fortepianu i pizzicatach smyczków. Całość dopełnia ogniwo o ponurym, złowieszczym charakterze i tempie powolnego marsza, którego miarowy krok podkreśla ostinato niskich rejestrów fortepianu z długimi i za każdym razem ostro kończonymi akordami bandoneonu.
W Koncercie Piazzolla osiąga szczyty mistrzostwa zarówno w zakresie instrumentacji, jak i dramaturgii formy, wspaniale oddając żywiołowość tanga oraz jego liryczną, pełną melancholii refleksyjność. Jednocześnie dzięki swej twórczości, kompozytor po raz kolejny wynosi bandoneon na estrady koncertowe świata.
Wybrany dorobek twórczy:
start | klub podróżnika | klub tanga | restauracja | kawiarnia | galeria sztuki | księgozbiór | kontakt |
Copyright C 2007 Hrba Software
